Wybory do Parlamentu Europejskiego to bez wątpienia jedno z najważniejszych tegorocznych wydarzeń politycznych. Niestety wraz z rozwojem sztucznej inteligencji, która ma obecnie kluczową rolę w kształtowaniu współczesnych technologii, do sieci trafia coraz więcej deepfake’ów. Czym jest ten pozornie łatwy do rozpoznania rodzaj oszustwa?
Czym jest deepfake?
Deepfake to spreparowany materiał wideo, grafika albo plik audio, którego celem jest zasymulowanie głosu lub wyglądu innej osoby. Część deepfake’ów powstaje w ramach memów, jednak w sieci coraz częściej pojawiają się przeróbki zachęcające do wzięcia udziału np. w: loterii, internetowym kasynie czy fałszywej akcji charytatywnej.
Zaledwie kilka tygodni temu głośno było o fałszywej akcji reklamowej, przygotowanej przez oszustów, którzy promowali jedną ze swoich aplikacji wizerunkiem popularnego YouTubera – Buddy.
Rozpowszechniane przy tek okazji treści miały na celu nakłonić mniej świadomych internautów do zarejestrowania się w internetowym kasynie. Problem w tym, że… Żadnego kasyna nie było, a udostępnione w programie dany mogły zostać wykorzystane przez osoby do tego niepowołane.
W jakim kierunku zmierza deepfake?
Powyższy przykład jest jednak dość prosty do rozpoznania i nie wymaga zbyt wielkiej uwagi do tego, by wykryć podejrzaną treść. Niestety metoda deepfake rozwija się równolegle do ewolucji wszystkich narzędzi związanych z AI, co oznacza, że spreparowane materiały będą coraz trudniejsze do rozpoznania.
Część młodszych użytkowników może kojarzyć zeszłoroczny skandal wśród części polskich YouTuberów, który przez użytkowników został określony mianem „Pandora Gate”. Kiedy po ujawnieniu kontrowersyjnych wiadomości jednego z twórców, do sieci wyciekło wideo, na którym próbuje on wytłumaczyć niespecjalnie wytłumaczalną sytuację, internauci momentalnie zaczęli podważać autentyczność nagrania.
Sceptycyzm był z resztą w tym przypadku w pełni uzasadniony, ponieważ całe wideo wyglądało po prostu dziwnie. Dotarliśmy więc do miejsca, w którym zastanawiamy się nie tylko nad treścią, która do nas trafia, ale i autentycznością głosu oraz wizerunku osoby, która ją wypowiada.
Jak rozpoznać deepfake?
- Jakość obrazu:
- Niska rozdzielczość – deepfake’i często mają niższą jakość niż oryginalne nagrania,
- Nienaturalne wygładzenie – skóra twarzy może wyglądać zbyt gładko, bez widocznych porów lub zmarszczek,
- Rozmycia – szczególnie wokół twarzy lub krawędzi.
- Ruch i mimika:
- Nienaturalne ruchy oczu – deepfake’i mogą mieć problemy z płynnym mruganiem lub śledzeniem obiektów,
- Niesynchronizowany ruch warg – sprawdź, czy ruch warg jest zsynchronizowany z wypowiadanymi słowami,
- Brak ekspresji – mimika twarzy może być sztywna i nienaturalna.
- Dodatkowe wskazówki:
- Analiza dźwięku – ścieżka dźwiękowa może mieć gorszą jakość niż wideo lub zawierać zakłócenia,
- Nienaturalne oświetlenie – problemy z odwzorowaniem cieni i odblasków,
- Błędy w detalach – sprawdź szczegóły, takie jak biżuteria, ubranie lub fryzura, które mogą być zniekształcone.
